Po kilku latach obowiązywania przepisów o raportowaniu schematów podatkowych (MDR) ustawodawca przygotował nowelizację Ordynacji podatkowej, która ma istotnie przebudować cały system raportowania. Zapowiedziane zostały przede wszystkim zmiany w zakresie dostosowania polskich regulacji do standardu wynikającego z przepisów unijnych oraz ograniczenia obowiązków, które przez lata budziły liczne wątpliwości interpretacyjne i generowały znaczące obciążenia administracyjne po stronie przedsiębiorców.
Projektowane zmiany obejmują zarówno zakres raportowania, jak i kwestie proceduralne, zasady odpowiedzialności, tajemnicy zawodowej oraz funkcjonowania numerów schematów podatkowych (NSP). Najbardziej doniosłą zmianą ma być rezygnacja z raportowania krajowych schematów podatkowych.
Poniżej przedstawiamy – naszym zdaniem – najciekawsze propozycje zmian:
1. Ograniczenie MDR wyłącznie do schematów transgranicznych
Najważniejszą zmianą jest ograniczenie MDR wyłącznie do schematów transgranicznych. Oznacza to odejście od obowiązku raportowania krajowych schematów podatkowych, które dotychczas znacząco zwiększały liczbę zgłoszeń składanych do Szefa KAS. Zgłoszenia te nie były wykorzystywane analitycznie przez Krajową Administrację Skarbową, a jednocześnie zwiększały obowiązki po stronie przedsiębiorców.
2. Usunięcie innych szczególnych cech rozpoznawczych oraz ogólnych cech rozpoznawczych niewystępujących w przepisach unijnych
Projekt przewiduje również usunięcie „cech rozpoznawczych” funkcjonujących wyłącznie w polskich przepisach MDR, które rozszerzały zakres raportowania ponad standard unijny. Dotyczy to m.in. warunku istotnego wpływu na podatek odroczony czy hipotetycznego obowiązku poboru podatku u źródła.
3. Usunięcie kategorii „wspomagającego”
Istotną zmianą będzie usunięcie kategorii „wspomagającego”. W systemie pozostaną role promotora oraz korzystającego, których definicje mają zostać doprecyzowane.
4. Dostosowanie przepisów MDR do orzecznictwa TSUE w zakresie tajemnicy zawodowej
Projekt zakłada dostosowanie przepisów do orzecznictwa TSUE. Podmioty objęte tajemnicą zawodową (np. adwokaci, radcowie prawni, doradcy podatkowi) nie będą raportować schematu, jeżeli prowadziłoby to do jej naruszenia. W takich przypadkach będą zobowiązane do pisemnego poinformowania klienta o obowiązku złożenia informacji MDR.
5. Zmiany proceduralne dotyczące formularza MDR-3
Projekt przewiduje składanie MDR-3 raz do roku – do końca czwartego miesiąca po zakończeniu roku podatkowego – oraz możliwość podpisywania formularza przez pełnomocnika. Ograniczony ma zostać także zakres wymaganych danych.
6. Uchylenie formularza MDR-2
Nowelizacja zakłada uchylenie formularza MDR-2, który był składany w przypadku ryzyka naruszenia tajemnicy zawodowej. W związku ze zmianami w tym zakresie oraz likwidacją kategorii wspomagającego formularz ten zostanie uznany za zbędny.
7. Zmiany w zakresie odpowiedzialności karnoskarbowej
Zakładane jest obniżenie maksymalnej grzywny za niewykonywanie obowiązków MDR z 720 do 240 stawek dziennych oraz wprowadzenie odrębnej sankcji za ich nieterminowe wykonanie (do 120 stawek dziennych). Jednocześnie penalizowane będą opóźnienia w składaniu MDR-3 i MDR-4.
8. Odejście od raportowania uzgodnień w zakresie VAT i akcyzy w części niewymaganej przez przepisy unijne
9. Uchylenie obowiązku posiadania wewnętrznej procedury MDR
10. Wyłączenie możliwości uzyskiwania interpretacji indywidualnych w zakresie MDR
Nasza ocena
Projektowane zmiany stanowią jedną z największych reform systemu MDR od momentu jego wprowadzenia. Jeżeli przepisy zostaną uchwalone w obecnym kształcie, obowiązki raportowe przedsiębiorców mogą zostać istotnie ograniczone, choć MDR nadal pozostanie ważnym elementem systemu zgodności regulacyjnej w zakresie uzgodnień transgranicznych.
Status prac
29 maja 2026 r. nowelizacja została przekazana do podpisu Prezydenta. Zgodnie z projektem, zasadniczy termin wejścia w życie przepisów to 1 października 2026 r.
Nasze wsparcie
Wspieramy klientów w praktycznym stosowaniu przepisów MDR, w tym w identyfikacji schematów transgranicznych, ocenie cech rozpoznawczych oraz przypisaniu właściwych ról. Pomagamy w przygotowaniu i weryfikacji raportów MDR (w szczególności MDR-3), a także w przeglądach historycznych i kontaktach z organami podatkowymi. Naszym celem jest ograniczenie ryzyk i dostosowanie procesów do nowych zasad raportowania.
