sty 23, 2024 | artykuły, blog
Od 1 stycznia 2024 r. obowiązuje wprowadzony w ramach Polskiego Ładu minimalny podatek dochodowy od osób prawnych.
Pierwotnie regulacje dotyczące podatku minimalnego w Polsce miały obowiązywać już od 2022 roku, jednakich wejście w życie zostało odroczone do 1 stycznia 2024 roku.
Podatek minimalny stanowi nowy rodzaj zobowiązania podatkowego dla podatników podatku dochodowego od osób prawnych.
W teorii celem wprowadzenia minimalnego podatku dochodowego ma być ograniczenie sytuacji, w której duże spółki stale raportują stratę lub niski dochód nieadekwatnie do rodzaju i skali prowadzonej działalności oraz pomimo osiągania pokaźnych obrotów. Jak to wygląda w praktyce, przekonamy się dopiero za kilka lat.
Podatek od spółek stanowi równoległą formę opodatkowania obok standardowego podatku dochodowego od osób prawnych. Oznacza to, że objęcie podatkiem minimalnym nie będzie oznaczało zwolnienia z obowiązku rozliczenia standardowego podatku dochodowego od osób prawnych.
Stawka podatku wynosi 10% wartości wyliczonej według wytycznych zawartych w ustawie.
Regulacje dotyczące podatku minimalnego zostały wprowadzone do art. 24ca ustawy o CIT.
W myśl tego artykułu podatek od spółek dotyczy:
- rezydentów podatkowych, tzn. podatników, którzy mają siedzibę lub zarząd na terytorium RP, przez co podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania,
- podatkowych grup kapitałowych (PGK) oraz
- podatników prowadzących działalność poprzez położony na terytorium RP zagraniczny zakład.
Zakres opodatkowania podatkiem minimalnym dotyczy szerokiej grupy podatników podatku dochodowego od osób prawnych. Istnieje jednak lista wyjątków, do których należą między innymi: mali podatnicy, nowoutworzone spółki, spółki, których jedynym wspólnikami są osoby fizyczne (przy spełnieniu również kilku innych przesłanek), instytucje finansowe, spółki komunalne, , podatnicy świadczący usługi związane z ochroną zdrowia czy firmy w stanie upadłości, likwidacji lub restrukturyzacji.
Podatek minimalny obejmuje podatników, którzy:
- ponieśli stratę ze źródła przychodów innych niż z zysków kapitałowych albo
- osiągnęli udział dochodów ze źródła przychodów innych niż z zysków kapitałowych, w przychodach innych niż z zysków kapitałowych, w wysokości nie większej niż 2%. (podatnicy, którzy osiągnęli niską rentowność).
Kalkulacja podatku minimalnego nie jest prostym zadaniem, gdyż ustawa przewidziała wyłączenia na każdym etapie obliczeń.
Podatek minimalny wylicza się w następującej kolejności:
Krok 1 – ustalenie podstawy opodatkowania w oparciu o jedną z dwóch metod.
Metoda ogólna
Przy wyborze metody ogólnej podstawę opodatkowania ustala się jako sumę trzech pozycji:
- 1,5% wartości przychodów osiągniętych w danym roku podatkowym z głównej działalności (tj. z wyłączeniem przychodów z zysków kapitałowych),
- kosztów finansowania dłużnego poniesionych na rzecz podmiotów powiązanych
(z pewnymi wyjątkami) w części przewyższającej kwotę 30% podatkowego EBITDA,
- kosztów usług niematerialnych, kosztów należności licencyjnych oraz kosztów związanych z zabezpieczeniem spłaty pożyczek zaciągniętych do innych podmiotów niż banki czy SKOK poniesionych na rzecz podmiotów powiązanych lub mających siedzibę w rajach podatkowych, w części w jakiej kwota tych kosztów przekracza o 3 mln zł równowartość 5% podatkowego EBITDA.\
Metoda uproszczona
W uproszczonym sposobie przyjmuje się, że podstawa opodatkowania wynosi 3% wartości przychodów z głównej działalności gospodarczej (przychodów z innych źródeł niż zyski kapitałowe).
Należy jednak pamiętać, iż w momencie zastosowania tego uproszczenia podatnik musi zamieścić odpowiednią informację w zeznaniu CIT składanym po zakończeniu roku podatkowego.
Krok 2 – od skalkulowanej podstawy opodatkowania należy odjąć kwoty pomniejszeń (o ile takie występują).
Krok 3 – uzyskaną różnicę należy pomnożyć przez stawkę podatku minimalnego, czyli 10% (jest to stała stawka niezależnie od wybranej metody ustalania podstawy opodatkowania).
Pierwsze rozliczenie podatku minimalnego nastąpi w 2025 r., tzn. w rozliczeniu składanym za 2024 r.
Podatnicy są zobowiązani do zapłaty podatku minimalnego w standardowym terminie, tj. do końca trzeciego miesiąca roku następującego po roku podatkowym. Podatek jest więc płatny wraz z rocznym zeznaniem podatkowym.
Podatnicy podatku dochodowego CIT będą mogli odliczyć wartość zapłaconego minimalnego podatku dochodowego od obliczonego i wykazanego w zeznaniu rocznym CIT. Odliczenia będą mogli dokonać w ciągu 3 kolejnych lat po roku, w którym nastąpiła wpłata podatku.
cze 27, 2023 | blog, Brak kategorii
Tax alert – Duże zmiany w ordynacji podatkowej
Rewolucja w interpretacjach indywidualnych
Do tej pory opłata za wydanie interpretacji wynosiła 40 zł za jedno pytanie. Po zmianach kwota ta będzie ustalana w drodze rozporządzenia wykonawczego, a jej maksymalna wysokość może wynieść nawet równowartość minimalnego wynagrodzenia (od stycznia 2024 r. to 4 200 zł).
Nowela przewiduje przedziały uzależnione od prowadzenia działalności gospodarczej i jej skali. W uzasadnieniu zaproponowano opłatę od 1% minimalnego wynagrodzenia za pracę dla osób nieprowadzących działalności gospodarczej do równowartości tego wynagrodzenia dla największych przedsiębiorców w kraju.
Nowością jest również wprowadzenie 5-letniego okresu ważności wydanych interpretacji, które do tej pory ważne były bezterminowo. Zaproponowane zostały także regulacje dotyczące „starych” – czyli wydanych przed 2019 r. – interpretacji. Stracą one ważność z dniem 1 stycznia 2024 r. Natomiast te wydane po 31 grudnia 2018 r. i przed 1 stycznia 2024 r. tracą ważność po upływie 5 lat od dnia ich wydania.
Proponowane zmiany wskazują, że DKIS będzie mógł wystąpić do innych organów o wydanie opinii w zakresie określonego zagadnienia. Czas oczekiwania na odpowiedź nie będzie wliczany do czasu na wydanie interpretacji indywidualnej.
Marginalizacja kontroli podatkowych na poczet rozszerzenia kompetencji czynności sprawdzających
O całkowitej reorganizacji kontrolowania przedsiębiorców MF mówiło od dawna. Z urzędów skarbowych znikają kontrole podatkowe przy jednoczesnym zwiększeniu możliwości czynności sprawdzających.
Teraz organ podatkowy w ramach czynności sprawdzających będzie mógł przesłuchać podatnika (w tym zdalnie), przeprowadzić oględziny czy badanie ksiąg.
A co z kontrolami? Ten obszar w pełni przejmą urzędy celno-skarbowe.
Droższe opinie zabezpieczające
Podobnie jak w przypadku interpretacji indywidualnych, wysokość opłaty zmieni się również w przypadku wniosku o wydanie opinii zabezpieczającej (GAAR). Dotychczas obowiązująca opłata w wysokości 20 000 zł zostanie zastąpiona równowartością 10-krotności minimalnego wynagrodzenia za pracę. Od stycznia 2024 r. jest to więc ponad 42 000 zł.
Do grona wiążących informacji dołącza WIK
Na potrzeby ustalenia kodów PKWiU oraz kodów CN została wprowadzona Wiążąca Informacja Klasyfikacyjna (WIK). Oznacza to, że ostatecznie odpowiedzialnym za klasyfikację działalności do odpowiedniego PKWiU będzie KIS (dotychczas ta rola przypisywana była GUS).
Składając wniosek o wydanie WIK trzeba będzie wskazać, na potrzeby jakiego przepisu prawa podatkowego chcielibyśmy dokument uzyskać. Jak wskazuje MF w uzasadnieniu projektu, istotą WIK jest rozstrzygnięcie co do klasyfikacji dla celów zastosowania konkretnego przepisu prawa podatkowego. Najprawdopodobniej tę zmianę najboleśniej odczują ryczałtowcy.
Tak jak w przypadku pozostałych informacji, WIK wydawana jest na pięć lat.
Cząstkowe decyzje w sprawie cen transferowych
Fiskus będzie mógł prowadzić postępowania i kontrole jedynie w wąskim zakresie cen transferowych zamiast – tak jak dotychczas – prowadzić kompleksową weryfikację rozliczenia podatku dochodowego. Zgodnie z uzasadnieniem do projektu: decyzja będzie wskazywać, w jakim zakresie uprzednio złożona deklaracja nie wywołuje skutków prawnych.
Nie będzie to ograniczało organu podatkowego w możliwości późniejszego wydania decyzji określającej w zakresie tego samego zobowiązania podatkowego czy okresu rozliczeniowego, którego dotyczy decyzja w sprawie cen transferowych.
Cząstkowe decyzje mają wygasać, gdy „właściwa” decyzja określająca stanie się ostateczna.
Pozostałe istotne zmiany
- Wprowadzone zostaną postępowania uproszczone mające na celu realizacje spraw o niskim stopniu skomplikowania w znacząco szybszym czasie – 14 dni. Sprawa może być załatwiona w postępowaniu uproszczonym na wniosek strony postępowania. Wymagane jest dostarczenie niezbędnych dowodów przez podatnika, a kwota zobowiązania, zwrotuj, podatku naliczonego czy nadwyżki podatku naliczonego nie może przekraczać 5 000 zł.
- Wydłużenie czasu blokady rachunku podmiotu na żądanie Szefa KAS z 72 do 96 godzin (STIR).
- Nałożenie odpowiedzialności za zaległości podatkowe na członków zarządu spółek będących komplementariuszem spółki komandytowej lub komandytowo-akcyjnej.
- Stworzenie możliwości zabezpieczenia zobowiązań podatkowych grupy VAT lub podatkowej grupy kapitałowej na majątku odpowiednio członka grupy VAT lub spółki tworzącej podatkową grupę kapitałową.
- Wprowadzenie nowej przesłanki zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego związanej z wszczęciem kontroli celno-skarbowej.
- Nowe wyjątki od zasady doręczania pism na adres elektroniczny – organ podatkowy w uzasadnionych (jego zdaniem) przypadkach będzie mógł doręczać pisma przez pracowników lub funkcjonariuszy z pominięciem próby doręczenie elektronicznego. Widzimy tutaj pewne ryzyko przedłużania zwrotów VAT na ostatnią chwilę lub doręczania postanowień dotyczących rygoru natychmiastowej wykonalności tuż przed przedawnieniem zobowiązania. Dotychczas w przypadku pełnomocnika profesjonalnego doręczenie pism co do zasady odbywało się wyłącznie elektronicznie (a więc pismo musiało zostać wysłane z odpowiednim wyprzedzeniem uwzględniającym maksymalnie 14-dniowy czas doręczenia).
- Zmiana sposobu liczenia terminu przedawnienia do zobowiązań z tytułu opodatkowania przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych. Co prawda okres przedawnienia dalej wynosi 5 lat, jednak ma zacząć biec od końca roku kalendarzowego następującego po roku kalendarzowym, w którym powstał obowiązek podatkowy w tym zakresie. Oznacza to, że fiskus dodaje sobie rok na wydanie decyzji w tym zakresie.