Obligatoryjnym elementem lokalnej dokumentacji cen transferowych jest analiza cen transferowych (analiza porównawcza lub zgodności). Przepisy przewidują jednak uproszczenie dla mikroprzedsiębiorców oraz małych przedsiębiorców, którzy mogą pominąć ten element dokumentacji. Uproszczenie to funkcjonuje od kilku lat, jednak nadal budzi wątpliwości podatników, zwłaszcza w zakresie okresu, który powinien być podstawą ustalenia statusu przedsiębiorcy.
Na potrzeby cen transferowych status przedsiębiorcy ustala się na podstawie warunków określonych w Prawie przedsiębiorców (a nie np. Ustawy o rachunkowości). Należy wziąć pod uwagę łącznie:
-
- średnioroczne zatrudnienie oraz
-
- roczny obrót netto ze sprzedaży towarów, wyrobów i usług oraz z operacji finansowych lub sumę aktywów.
Tylko jakie dane wybrać? Według Prawa przedsiębiorców status ustala się na podstawie danych z co najmniej jednego z dwóch ostatnich lat obrotowych. Jednak szczególne regulacje zawarte w ustawach o podatkach dochodowych (PIT i CIT) modyfikują ten okres, ograniczając go do roku podatkowego poprzedzającego rok, za który sporządzana jest dokumentacja. Oznacza to, że sporządzając dokumentację za 2025 r., warunki dotyczące statusu przedsiębiorcy należy spełnić dla 2024 r.
Potwierdzone to zostało m.in. w interpretacjach indywidualnych z 7 listopada 2025 r., sygn. 0111-KDIB1-1.4010.492.2025.1.SG oraz z 23 lutego 2023 r. sygn. 0111-KDIB2-1.4010.610.2022.1.AR oraz w „TPR Informacja o cenach transferowych – pytania i odpowiedzi”.
Co ważne:
-
- status przedsiębiorcy ustala się wyłącznie na podstawie danych podatnika sporządzającego dokumentację; tak więc nawet podmiot funkcjonujący w ramach dużej grupy kapitałowej może skorzystać z uproszczenia, o ile – biorąc pod uwagę odpowiednie dane – spełnia kryteria określone w Prawie przedsiębiorców;
-
- nie ma znaczenia status przedsiębiorcy kontrahenta będącego stroną transakcji.
Dlaczego to ważne? Błędne określenie statusu przedsiębiorcy może wywołać efekt domina. Pominięcie analizy cen transferowych to niekompletna dokumentacja, co z kolei przekłada się na nieprawidłowo wypełnioną informację TPR.
Już na początku 2026 r., przy okazji prac nad budżetem, warto sprawdzić, czy Państwa spółka może skorzystać z tego uproszczenia oraz ograniczyć obowiązki dokumentacyjne w cenach transferowych za miniony rok.
