Czy węzeł RPD w JPK_KR_PD to nowa „przejściówka”?

Podatnicy przygotowujący się do wdrożenia struktur JPK_CIT z pewnością spotkają się z pojęciem węzła RPD (Rozliczenie Podatku Dochodowego). Choć dla wielu użytkowników systemów finansowo-księgowych to po prostu kolejna techniczna sekcja w pliku XML, w rzeczywistości RPD stanowi istotny element łączący świat księgowy z podatkowym.

To właśnie w tym miejscu dokonuje się „przejścia” między wynikiem finansowym a wynikiem podatkowym, który ostatecznie znajduje odzwierciedlenie w deklaracji podatkowej.

W praktyce oznacza to, że węzeł RPD zastępuje dotychczasowe przejściówki np. arkusze czy zestawienia pomocnicze przygotowywane ręcznie przez księgowych i doradców podatkowych.

Od przejściówek do ustrukturyzowanego raportowania.

Na ten moment przedsiębiorcy często korzystają z „przejściówek” (zazwyczaj w Excelu), za pomocą których wyliczana jest podstawa opodatkowania podatkiem dochodowym oraz ustalana jest wartość tzw. niepodatkowych kosztów i przychodów.

Jednak wraz z rozwojem struktur JPK_CIT wprowadzono nowe rozwiązanie systemowe – węzeł RPD, którego celem jest zintegrowanie rozliczeń podatkowych bezpośrednio w strukturze pliku JPK_KR_PD. Dzięki temu dane dotyczące podatku dochodowego nie będą jedynie elementem pomocniczym, lecz pełnoprawną częścią raportu składanego fiskusowi.

Jak działa węzeł RPD?

Węzeł RPD (Rozliczenie Podatku Dochodowego) został zaprojektowany tak, aby pokazywać różnice pomiędzy wynikiem finansowym brutto z ksiąg rachunkowych a wynikiem podatkowym.

W praktyce obejmuje on elementy pozwalające ustalić podstawę opodatkowania, w tym m.in.:

    • przychody podatkowe (z działalności operacyjnej, finansowej i innych źródeł),
    • przychody z nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń,
    • koszty uzyskania przychodów,
    • korekty podatkowe dotyczące leasingu, rezerw, amortyzacji,
    • różnice przejściowe i trwałe,
    • straty z lat ubiegłych,
    • oraz inne elementy wpływające na dochód lub stratę podatkową.

Węzeł RPD nie rozróżnia przychodów i kosztów na zyski kapitałowe i pozostałe źródła, a dane mają charakter skonsolidowany. Celem jest pokazanie całego rozliczenia podatku dochodowego na zasadach ogólnych. Na ten moment kwoty ujmowane  w węźle RPD będą wpisywane w sposób manualny.

Kiedy wypełnia się węzeł RPD?

Jedną z najczęściej pojawiających się wątpliwości jest to, w jakich plikach JPK_KR_PD należy uzupełniać dane w węźle RPD.

Zgodnie z obowiązującymi zasadami: węzeł RPD należy wypełnić wyłącznie w pliku domykającym dany okres raportowy, czyli w JPK obejmującym ostatni dzień roku podatkowego; w plikach cząstkowych (np. za miesiące 1–11) należy wykazywać wartość „0”.

Dane w węźle RPD mają charakter roczny, nawet jeśli pliki JPK_KR_PD są generowane miesięcznie.

Węzeł RPD a CIT-8 – spójność wyniku podatkowego.

Węzeł RPD pełni kluczową funkcję z punktu widzenia zgodności danych przesyłanych w JPK_CIT z deklaracją CIT-8. Zawarte w nim informacje pokazują, jak z wyniku księgowego brutto wyliczono podstawę opodatkowania, czyli w praktyce odzwierciedlają tzw. „rachunek podatkowy” spółki.

Organy podatkowe po raz pierwszy uzyskują pełną, ustrukturyzowaną informację o sposobie wyliczania wartości podstawy opodatkowania CIT w tym o zasadach przypisywania poszczególnych wydatków lub przysporzeń m.in. do trwałych czy przejściowych różnic. Do tej pory fiskus otrzymywał jedynie zbiorczą informację o wartości kosztów i przychodów niepodatkowych, bez podziału na poszczególne kategorie.

Dla podatników natomiast węzeł RPD stanie się punktem kontrolnym pomagającym zweryfikować, czy różnice pomiędzy wynikiem podatkowym a bilansowym zostały prawidłowo skalkulowane, a wartości wykazane w CIT-8 są zgodne z danymi w JPK.

Węzeł RPD a znaczniki podatkowe – czy jedno wynika z drugiego?

W praktyce oba te elementy w dużej mierze się zazębiają. Znaczniki stanowią podstawę do kalkulacji RPD. Jednak obecnie węzeł RPD obejmuje szerszy zakres informacji, dlatego nie wystarczy samo powiązanie znaczników z RPD.

Część danych, zwłaszcza dotyczących korekt podatkowych, nieodpłatnych świadczeń czy rozliczenia straty z lat ubiegłych nie „zazębia się” z nadawanymi znacznikami podatkowymi, a tym samym wymaga „ręcznej” kalkulacji oraz manualnego uwzględniania w węźle RDP.

Podsumowanie

Wprowadzenie węzła RPD w JPK_CIT to znaczący krok w stronę pełnej automatyzacji raportowania podatku dochodowego.

RPD zastępuje dotychczasowe przejściówki i arkusze Excel, integrując dane księgowe i podatkowe w jednym spójnym pliku.

Warto już teraz zweryfikować, czy w systemie księgowym prawidłowo przypisano znaczniki kont podatkowych oraz czy dane z węzła RPD są zgodne z kalkulacją podatku dochodowego za dany rok.

RPD to nie tylko nowy węzeł techniczny, to nowy standard sprawozdawczości podatkowej, który zbliża nas do bardziej przejrzystego i cyfrowego modelu raportowania. Organy podatkowe zyskują nowe narzędzia analityczne i z pewnością będą z nich korzystać, w tym dzięki RPD otrzymają możliwość łatwiejszej weryfikacji następujących kwestii:

    • zasady kwalifikacji kosztów do kategorii koszty bezpośrednie/pośrednie,
    • zakres wydatków wyłączonych z kosztów uzyskania przychodu,
    • prawidłowość ujmowania przejściowych różnic podatkowo-bilansowych,
    • kwalifikacja przychodów z tytułu nieodpłatnych świadczeń,
    • stosowanie limitu wyłącznie z kosztów podatkowych kosztów finansowania dłużnego.

W razie potrzeby wspieramy naszych Klientów m.in. w zakresie:

    • prawidłowego przypisywania znaczników podatkowych do kont księgowych (oraz weryfikacji ich dotychczasowego przyporządkowania),
    • analizy i klasyfikacji kosztów – w tym przyporządkowania do kosztów bezpośrednich i pośrednich,
    • identyfikacji wydatków wyłączonych z kosztów uzyskania przychodów,
    • ujmowania różnic podatkowo-bilansowych,
    • ustalania zasad kwalifikacji przychodów z tytułu nieodpłatnych świadczeń,
    • prawidłowego stosowania limitu kosztów finansowania dłużnego.